Di tích lịch sử Khu lưu niệm Giáo sư Trần Văn Giàu

Trần Văn Giàu sinh ngày 11/9/1911, trong một gia đình trung lưu. Năm 1925, ông lên Sài Gòn học trung học. Năm 1928 - 1929 ông sang Pháp du học. Năm 1930, ông tham gia biểu tình ở Paris nên bị bắt và bị trục xuất về Việt Nam. Vừa về nước, ông bí mật gia nhập Đảng cộng sản Đông Dương. Trong khoảng thời gian 1933 - 1945, ông hoạt động tổ chức đấu tranh chủ yếu đào tạo cán bộ ở ngoài cũng như trong tù. Từ ngày 13 đến 15/10/1943, Xứ ủy Nam kỳ họp nhưng không có mặt ông nên giao chức Bí thư cho ông Dương Quang Đông, nhưng nhanh chóng trao lại cho ông.

Năm 1945, Cách mạng Tháng 8 thành công ở Nam bộ có công lao to lớn của Bí thư Xứ ủy kiêm Chủ tịch Uỷ ban khởi nghĩa Trần Văn Giàu. Năm 1946 - 1948, ông được Trung ương điều sang giúp Campuchia xây dựng lực lượng kháng chiến. Năm 1949, ông về nước, được cử làm Tổng giám đốc Nha Thông tin.

Năm 1951, từ một cán bộ chính trị ông Trần Văn Giàu chuyển hẳn sang làm làm giáo sư đại học. Năm 1954, ông được cử làm khoa trưởng khoa văn - sử, trường Đại học Sư phạm Hà Nội. Giữa năm 1956, ông được cử giữ chức vụ Bí thư Đảng ủy Trường Đại học tổng hợp Hà Nội nhưng vẫn tham gia đào tạo ở trường Đại học Sư phạm Hà Nội. Những năm 1962 - 1975, ông công tác tại Viện sử học thuộc Ủy ban khoa học xã hội Việt Nam. Từ năm 1975, ông tiếp tục nghiên cứu trong lĩnh vực khoa học xã hội.

Khu lưu niệm Giáo sư Trần Văn Giàu là nơi gợi nhớ về cuộc đời và sự nghiệp của Giáo sư Trần Văn Giàu - một nhà cách mạng, nhà giáo ưu tú, nhà nghiên cứu khoa học lỗi lạc, người cống hiến cả cuộc đời cho đất nước đến hơi thở cuối cùng.  Qua đó thế hệ trẻ một phần nào hình dung được một bức tranh về xã hội Việt Nam cận hiện đại trong công cuộc chống đế quốc Mỹ của nhân dân Nam Bộ. Khu lưu niệm Giáo sư Trần Văn Giàu đã được UBND tỉnh Long An xếp hạng là di tích cấp tỉnh tại quyết định số 2680/QĐ.UB, ngày 23/8/2012.

Hiện trạng: Hiện trạng di tích Trần Văn Giàu: di tích có diện tích khoanh vùng 6489,2 m2, gồm có nhà thờ họ Trần (xây dựng vào năm 1995 với diện tích 52,5m2), khu mộ của giáo sư cùng gia tộc, nhà lưu niệm:

- Nhà lưu niệm: xây dựng năm 2020, kinh phí: 7,405 tỷ

- Nội thất trưng bày và cổng: xây dựng năm 2022, kinh phí: 3.808 tỷ, hiện được bảo quản tốt.