Di tích lịch sử Vùng Bắc Chan

Bắc Chan trong quá khứ là địa danh của một vùng đất tràm mọc thành rừng, sông rạch chằng chịt. Tháng 3/1946, khi Khu 8 được thành lập trở lại đã chọn vùng Bắc Chan làm căn cứ đầu tiên để củng cố và xây dựng lực lượng kháng chiến lâu dài.

Các lực lượng sau khi được huấn luyện đã ra quân lần đầu tiên chiến thắng trận kinh 12 diệt gọn lực lượng lớn quân Pháp. Từ sau chiến thắng này, Bắc Chan - Tuyên Thạnh trở thành nơi đào tạo và phân phối lực lượng, mỗi tỉnh nhận một trung đội tự bố trí hoạt động và phát triển không ngừng. Bắc Chan đã trở thành căn cứ đầu tiên của Khu 8, đánh dấu bước ngoặc lịch sử trong quá trình hình thành chiến khu Đồng Tháp Mười.

Cuối 1946, địch rút khỏi đồn Cái Rưng rồi Bắc Chan, chỉ còn Mộc Hóa. Đồn Mộc Hóa trở nên cô độc nên bị du kích địa phương bao vây liên tục, đầu 1948, bằng trận thắng Mộc Hóa ta làm địch bị tiêu hao lực lượng nặng. Giữa 1949, đại hội Đảng bộ tỉnh tại Bắc Chan được tiến hành đã đề ra nhiệm vụ mới trong đó trọng điểm là phát triển chiến tranh du kích mở rộng vùng giải phóng trên tinh thần đại hội chiến tranh du kích đã liên tục bao vây địch. Tháng 11/1953, Đại hội Đảng bộ đầu tiên tỉnh Mỹ Tho tiến hành đại hội tại Bắc Chan đã củng cố thêm một bước về mặt tổ chức, đồng thời cũng quán triệt hơn về đường lối. Trong đó, quan trọng nhất là tăng cường công tác hậu phát triển chiến tranh du kích và chỉnh quân, chỉnh Đảng, chỉnh cán bộ từ tỉnh đến tổ chức ngày càng hiệu quả hơn.

Vùng Bắc Chan đã được UBND tỉnh xếp hạng là di tích cấp tỉnh tại quyết định số 1308/QĐ.UB, ngày 29/7/1994. Hiện đã quy hoạch địa điểm trùng tu, tôn tạo di tích (cách vị trí Bia di tích hiện tại khoảng 1,5 km).

Hiện trạng: di tích có diện tích khoanh vùng là 3663m², gồm có bia di tích (được xây dựng 2016) và nhà văn hóa ấp Bắc Chan II. Hàng năm được chăm sóc và sơn sửa, hiện trạng vẫn giữ nguyên.